Agnes en onbekende
Het verhaal
Agnes, dochter van rijke christelijke ouders in Rome, sterft volgens de legende op twaalf- of dertienjarige leeftijd de marteldood, vermoedelijk tijdens de christenvervolgingen onder keizer Valerianus (258-259) of Diocletianus (304).
Agnes wordt ten huwelijk gevraagd door de zoon van de stadsprefect. Zij wijst het aanzoek af met de mededeling dat zij reeds verloofd is. Als de jaloerse jongeman de naam van haar verloofde wil weten, vertelt zij hem over Jezus, aan wie ze al haar liefde schenkt.
De stadsprefect straft het meisje door haar naakt op te sluiten in een bordeel. Maar haar naaktheid wordt bedekt door haar plotseling snel groeiende hoofdhaar. Als de zoon van de prefect bij haar komt om haar te ontmaagden, valt hij dood neer. De legende vertelt dat Agnes hem door gebed weer tot leven wekt, waarna hij zich bekeert.
Een rechter veroordeelt Agnes tot de brandstapel. Ondanks de oplaaiende vlammen verbrandt zij niet, terwijl haar beulen in het vuur omkomen. Ten slotte wordt zij onthoofd. Volgens de legende verschijnt Agnes na haar dood met een lam. Dit dier, symbool van onschuld, wordt haar bekendste attribuutwege de overeenkomst van het Latijnse agnus (lam) met haar naam.
Agnes is de beschermheilige van verloofde paren, jonge meisjes, maagden en slachtoffers van verkrachting. In Nederland waren vroeger veel agnieten, die de H. Agnes navolgden.
De afbeelding
Agnes is frontaal afgebeeld als mooi jong meisje. Zij houdt een lam hoog tegen haar lichaam gedrukt. Het lam koestert zich met gesloten ogen in haar handen. Zo onschuldig als het lam, zo onschuldig is het meisje.
Een diadeem zorgt ervoor, dat haar ongesluierde, donkere haarlokken bijeengehouden worden. De nimbus rond haar hoofd duidt op haar heiligheid. Ze kijkt omlaag naar het jonge dier.
Agnes draagt een lang, soepel vallend gewaad, dat haar gehele lichaam omsluit. Alleen haar handen en de tenen van één voet worden vrijgelaten. Onder haar mouwen steken de rode boorden van haar onderkleed uit.
volgende : twee onbekende heiligen
vorige : onbekende heilige en Judith