de Wijzen uit het Oosten

Plaats in de kerk: apsis priesterkoor, tweede venster van links
Wilhelm Derix, Goch, Duitsland, 1926-1927

Het verhaal

Na de geboorte van Jezus vragen magiërs die uit het Oosten in Jeruzalem zijn aangekomen: Waar is de pasgeboren koning van de joden? Wij hebben namelijk zijn ster zien opgaan en zijn gekomen om hem eer te bewijzen.

Koning Herodes schrikt hiervan en vraagt aan hogepriesters en schriftgeleerden waar de Messias is geboren. (De Messias was de persoon die in de joodse verwachtingen het hemels koninkrijk op aarde zou vestigen, waarmee het einde der tijden zou zijn aangebroken.) In Bethlehem in Judea, luidt hun antwoord, want zo is het voorspeld door een profeet.

Vervolgens stuurt Herodes de magiërs naar Bethlehem. Hij zegt tegen hen: Stel een nauwkeurig onderzoek in naar het kind. Stuur mij bericht zodra u het gevonden hebt, zodat ook ik erheen kan gaan om het te eren.

De ster die de magiërs hebben zien opgaan, gaat hen voor en blijft uiteindelijk stilstaan boven de stal waar het kind is geboren. Ze werpen zich neer om het te eren. Daarna openen ze hun kistjes met kostbaarheden en bieden het kind geschenken aan: goud, wierook en mirre. Dat waren destijds de kostbaarste geschenken die men kende.

Nadat ze in een droom zijn gewaarschuwd om niet naar Herodes terug te gaan, reizen de magiërs via een andere route terug naar hun land, aldus het Bijbelverhaal. De magiërs waren waarschijnlijk astronomen die de sterren bestudeerden. Later werden zij de drie koningen genoemd en als zodanig afgebeeld. Ze kregen de namen Melchior, Balthasar en Caspar.

De afbeelding

De magiërs zijn volgens de traditie afgebeeld als koningen. Zij hebben het kind Jezus gevonden. De oudste, Melchior, mag als eerste zijn geschenk aanbieden: een kistje met goud. Uit eerbied heeft hij zijn kroon afgedaan en naast zich op de grond gezet. Hij knielt voor Maria en is daardoor op ooghoogte van het kind, dat bij zijn moeder op schoot zit en de armpjes uitstrekt naar de gast.

De twee andere koningen, Balthasar en Caspar, wachten met hun geschenken mirre en wierook op hun beurt. De achterste, met donkere huidskleur en vriendelijk gezicht, is Caspar. Hij heeft als enige geen kroon, maar een tulband als hoofddeksel. Rechts van deze koningen en achter Maria staat Jozef, rustig toekijkend.

Boven de stal met grasdak staat de heldere ster van Bethlehem die de magiërs de weg wees. De ster maakt hier deel uit van een indrukwekkend concentrisch teken met stralenbundels, kleine begeleidende sterretjes en een licht- en wolkenkrans.

Onder in het raam staat een citaat uit het evangelie: ET PROCIDENTES ADORAVERUNT EUM. (Zij knielden neer en aanbaden hem.)

meer informatie :

volgende : Het Laatste Avondmaal
vorige : de geboorte van Jezus