Goede Vrijdag

Plaats in de kerk: priesterkoor, apsis, middenvenster
F. Nicolas & Zonen, ca. 1913

Het verhaal

Jezus werd aangeklaagd wegens godslastering en ondermijning van het religieuze gezag. Hij zou zich voor koning der joden hebben uitgegeven. De Romeinse stadhouder Pontius Pilatus, die in Jeruzalem was voor de joodse feestdag Pascha (Pesach) en over hem moest oordelen, zag niet in wat Jezus verkeerd had gedaan en wilde hem laten gaan. Maar het toegestroomde volk, onder invloed van hun geestelijke leiders, riep om zijn dood en kreeg ten slotte zijn zin.

Het schijnproces moest verhinderen dat het joodse volk in opstand kwam tegen de Romeinse overheersing. Jezus werd veroordeeld tot de dood aan het kruis, een gruwelijke en zeer oneervolle wijze om te sterven, voorbehouden aan niet-Romeinen.(*) Het vonnis werd voltrokken op de berg Golgotha, vlakbij Jeruzalem.

In het christendom is de kruisiging een zeer belangrijk motief. Door zich te laten kruisigen, maakte Jezus het mogelijk dat de mens verlost werd van de erfzonde en dat de hemel toegankelijk werd voor wie op God vertrouwde. Het offer van Jezus lichaam en bloed wordt in de Katholieke Kerk herdacht in de eucharistie (ritueel waarbij brood en wijn volgens de leer van de kerk veranderen in het lichaam en bloed van Jezus).

De afbeelding

De gekruisigde Jezus is naakt, op een lendendoek na. Het geronnen bloed is te zien bij zijn wonden. Boven zijn hoofd met doornenkroon is een bordje (hier meer lijkend op een banderol) op het kruis aangebracht met de afkorting INRI. Dit betekent: Iesus Nazarenis Rex Iudaeorum (Jezus van Nazareth, Koning der Joden). Zoals gebruikelijk staan Maria (de moeder van Jezus) en Johannes (zijn jongste volgeling) aan weerszijden van het kruis. Ze zijn rijk gekleed. Beiden kijken vol smart op naar de gekruisigde. Maria heeft de ene hand op haar borst gelegd en lijkt met de andere de voeten van haar zoon te willen beroeren. Johannes heeft zijn handen samengevouwen als in gebed. De hemel achter Jezus bovenlichaam is verlicht door krachtige stralen die verglijden van wit via geel naar rood. Deze stralen eindigen in een slinger van wolken. Hieronder is een verduisterde hemel met sterren te zien. Links zien we de maan en rechts de zon (normaliter andersom). Het evangelie maakt melding van een verduistering van zon en maan bij het sterven van Jezus, symbolisch voor de droefenis die over de wereld kwam. Aan de voet van het kruis is een bekend symbool van de kruisiging en de eucharistie voorgesteld: een pelikaan (*) die zichzelf verwondt om met bloed haar jongen te voeden. Jezus was bereid zijn bloed te geven voor het zielenheil van de mensheid. Dit bloedig offer wordt onbloedig vernieuwd in de eucharistie oftewel het altaarsacrament. Het bloed neemt hierbij de gedaante aan van wijn. Dit wordt de transsubstantiatie genoemd. Het tafereel wordt omkaderd door architectonische motieven in gotische stijl.

meer informatie :

volgende : Pasen

vorige : Kerstmis